Gouda werkt aan een nieuwe kijk op mobiliteit
Het Goudse Actieplan deelvervoer, dat sinds 2023 loopt, moet bijdragen aan een stad waar minder ruimte nodig is voor privéauto’s en meer plek ontstaat voor groen en woningbouw. Wethouder Judith Sargentini (duurzaamheid, openbare ruimte) legt uit waarom dit nodig is en hoe Gouda bezig is dat te realiseren. 'Ik investeer niet in deelvervoer, ik investeer in het omarmen van een nieuwe kijk op mobiliteit.'
'Het autobezit in Gouda groeit nog steeds. De vraag naar parkeerruimte groeit per jaar met zo’n 1,7 voetbalveld. Terwijl we een stad zijn van 4 bij 4,5 kilometer met nauwelijks buitenruimte. Een bomvolle stad mét woningbouwambities. Als we die willen waarmaken, kunnen we niet vasthouden aan ouderwetse parkeernormen.'
15-minutenstad
'Raadsleden zijn positief over deelvervoer, maar zijn tegelijk bang dat een appartement niet verkoopt zonder parkeerplaats. Terwijl, als je binnenstedelijk wilt wonen, is het helemaal niet zo logisch dat je een parkeerplek voor de deur hebt. Het vraagt om voorstellingsvermogen dat je ook zonder eigen auto prettig kunt wonen', aldus Sargentini. 'De auto is hier echt niet per se nodig. We hebben twee stations. En Gouda is een 15-minutenstad: alles is op de fiets in 15 minuten bereikbaar.'
De meeste ambtenaren komen per ov naar het gemeentehuis. Het college van B&W heeft geen dienstauto’s. Wel staat de stalling vol deelfietsen waarmee ambtenaren, burgemeester en wethouders naar hun afspraken in de stad gaan.
Deelauto’s bovengemiddeld gebruikt
Het actieplan beoogt een daling van het autobezit met 10% in 2040 ten opzichte van 2018. Dat is geen luxe: Gouda wil in 2040 CO₂-neutraal zijn.
In twee jaar tijd zijn er duidelijke stappen gezet. Gouda telt inmiddels 47 deelauto’s, er zijn ov-fietsen en sinds kort verspreid over de stad nóg 100 deelfietsen. Daarnaast loopt een pilot met 12 elektrische deelbakfietsen. Gouda communiceerde breed dat deze vervoermiddelen beschikbaar zijn. En ook de commerciële aanbieders laten weten dat ze er staan. 'We zien een stijgende lijn in gebruik', zegt Sargentini. 'De aanbieders zijn blij met Gouda, omdat onze deelauto’s gemiddeld meer gebruikt worden dan landelijk.' Ook gaf 7% van geënquêteerde Gouwenaars aan wellicht een auto weg te doen als er meer deelauto’s komen.
Fietspaden weg
Deelvervoer is niet de enige maatregel voor minder autoverkeer en -bezit. Gouda brengt straten van 50 km naar 30 km per uur. Dat geeft fietsers de ruimte op de rijbaan. Sargentini: 'Daardoor zijn de te smalle fietspaden niet meer nodig en dát biedt weer ruimte voor brede stoepen met veel groen en speelruimte.'
Mobiliteitshubs
Een belangrijke volgende stap is de opening van mobiliteitshubs. De eerste komt bij het Groenhovenbad, een locatie met een groot parkeerterrein net buiten het centrum. 'Het middeleeuwse stadscentrum is autoluw. Het idee is dat je op de hub je auto parkeert en de laatste kilometer naar de stad aflegt met een deelfiets, een deelauto of een elektrisch transportwagentje. We wachten nog op de elektra-aansluiting, maar begin volgend jaar gaat hij open.' Een tweede hub bij Klein Amerika, direct aan de binnenstad, volgt later dat jaar.
Leefbaarder
Dat niet iedereen autoluw vertaalt met 'minder met de auto naar de stad', bleek rond het centrum. In twee wijken steeg de parkeerdruk enorm. 'We hebben in die wijken nu parkeerplekken weggehaald en willen die ruimte gebruiken om te vergroenen en de wijken leefbaarder te maken. Zodat mensen ervaren hoe fijn het is als er geen busje voor je raam staat, maar een boom. Auto’s staan vooral stil. In de zomer zorgt al dat blik ook nog eens voor meer hittestress.'
Regionale samenwerking
Gouda werkt samen met omliggende gemeenten in Regio Midden-Holland aan een regionale deelmobiliteitsvisie, die met SPUK SLA-financiering is gemaakt. 'Met Zuidplas lobbyen we samen voor een derde station bij nieuwbouwwijk Westergouwe. Wij zijn de meest stedelijke plek, maar ook dorpen als Waddinxveen en Bodegraven zetten stappen. Misschien voorkomt een deelauto daar de tweede of derde auto.'

